201702.06
0
0

Ν.3226/2004. Ένας νόμος «καθρέφτης» του κοινωνικού μας κράτους.

   Ο συγκεκριμένος νόμος προβλέπει τα κριτήρια και την διαδικασία κατά την οποία πολίτες της ΕΕ ή τρίτης χώρας εγκαταστημένοι μόνιμα και νόμιμα στην ΕΕ δικαιούνται την νομική βοήθεια του κράτους (το λεγόμενο ευεργέτημα πενίας ή Legal Aid). Ο νόμος καλύπτει όλο το φάσμα των νομικών αντικείμενων (ποινικές, αστικές και διοικητικές υποθέσεις).

   Επί του συγκεκριμένου νομοθετήματος εκδόθηκε η υπ΄ αριθμ. Πρωτοκ. 98535 Υ.Α. των υπουργών Δικαιοσύνης και Οικονομικών, η οποία δημοσιεύτηκε στο υπ΄ αριθμ. 3578 /31-12-2014 ΦΕΚ. Η αναφερόμενη Υ.Α. ορίζει την διαδικασία η οποία πρέπει να τηρηθεί ώστε να εισπραχθεί η αποζημίωση των προσώπων που προσφέρουν υπηρεσίες στο πλαίσιο του συστήματος παροχής νομικής βοήθειας.

   Τα τελευταία 5 χρόνια έχει σημειωθεί μια αύξηση της τάξεως του 75% στις αιτήσεις περί παροχής νομικής βοήθειας. Στον αντίποδα οι δικηγόροι οι οποίοι αναλαμβάνουν υποθέσεις προερχόμενες από την νομική βοήθεια έχουν μειωθεί δραματικά. Το συγκεκριμένο γεγονός αποστερεί σε ένα σημαντικό κομμάτι των πολιτών την πρόσβαση στη Δικαιοσύνη και οδηγεί στην παραβίαση σημαντικών συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων. (Αρθρ. 20 Σ).

   Οι δικηγόροι αποφεύγουν την εκπροσώπηση της συγκεκριμένης κατηγορίας πολιτών για δύο λόγους, οι οποίοι τελούν σε άμεση συνάφεια μεταξύ τους.

   Ο πρώτος λόγος είναι ότι οι χαμηλές αμοιβές (προβλέπονται οι κατώτατες από τον νόμο) σε συνδυασμό με την ψυχική και σωματική καταπόνηση καθιστούν ασύμφορη την εκπροσώπηση των αναφερόμενων πολιτών.

  Ο δεύτερος λόγος εντοπίζεται στον τρόπο αμοιβής τους. Η προβλεπόμενη από τον νόμο αποζημίωση λαμβάνεται μετά το πέρας όλων των ενεργειών που απαιτούνται για να θεωρηθεί ολοκληρωμένη η παροχή δικαστικής προστασίας (δηλαδή απαιτείται δημοσίευση απόφασης για να ληφθεί η αποζημίωση). Η ρύθμιση αυτή από μόνη της καθιστά προβληματικό το όλο σύστημα αποζημίωσης, καθόσον είναι κοινό μυστικό ότι Ελληνική Δικαιοσύνη φημίζεται μεν για την ποιότητα αλλά όχι για την ταχύτητα της. Αυτός όμως δεν είναι ο μοναδικός επιβραδυντικός παράγοντας αφού, ακόμα και μετά από αυτό το στάδιο, η πληρωμή συντελείται σχεδόν μετά από έναν χρόνο, καθώς απαιτείται εκκαθάριση από τον αρμόδιο φορέα.

  Γίνεται άμεσα αντιληπτό από τα παραπάνω ότι ένας ελεύθερος επαγγελματίας χαμηλού εισοδήματος ο οποίος μάχεται για την επιβίωση, δεν διατίθεται να σπαταλήσει χρόνο και ενέργεια για μια υπόθεση που θα του αποφέρει δυσανάλογα μικρά οφέλη -και δη μετά την παρέλευση ενός και πλέον χρόνου – σε σχέση με τον κόπο που έχει καταβάλει. Ειναι δε γνωστό ότι πολλές φορές ο δικηγόρος είναι αναγκασμένος να “βάλει και από την τσέπη του” για διάφορα μικροέξοδα, ώστε να εκπροσωπήσει προσηκόντως τον εντολέα του.

  Εν όψει της δημοσιονομικής κρίσης της χώρας σαφώς δεν μπορούμε να αυξήσουμε το ύψος της αποζημίωσης. Αυτό όμως που μπορούμε να αλλάξουμε είναι τον τρόπο καταβολής της.

  Συγκεκριμένα θα ήταν πρόσφορο να καταργηθεί η παρ. 4 του άρθρου 3 του ν. 3226/2004 περί απαγόρευσης προκαταβολής αμοιβής και να οριστεί ότι ο εντολοδόχος, προτού εκκινήσει οποιαδήποτε νομική ενέργεια, θα πρέπει να έχει λάβει το ήμισυ της προβλεπόμενης νόμιμης αμοιβής.

  Με αυτό τον τρόπο δίδεται ένα επιπλέον κίνητρο στους νέους δικηγόρος να αναλάβουν τις υποθέσεις των αναφερόμενων πολιτών, καθόσον γνωρίζουν ότι θα λάβουν ένα μέρος των χρημάτων τους άμεσα και ότι εν πάση περιπτώσει, μέχρι να ολοκληρώσουν την εντολή του πελάτη τους, δεν θα έχουν αρνητικό πρόσημο στον προϋπολογισμό τους.”.

  Με την συγκέκριμένη αλλαγή, οι υποθέσεις νομικής βοήθειας εξομοιώνονται σε μεγάλο βαθμό με τις αντίστοιχες της “ πραγματικής οικονομίας” (ακόμα και αν πρόκειται για μικρότερα ποσά), ενώ ενισχύεται το αίσθημα ευθύνης του εντολοδόχου-δικηγόρου, ο οποίος έχει λάβει ένα μέρος της αμοιβής του.

  Ταυτόχρονα ο κρατικός προϋπολογισμός δεν επιβαρύνεται εφόσον ο κρατικός προυπολογισμός δεν επιβαρύνεται περαιτέρω , καθότι το καταβληθέν ποσό που προβλέπεται από την Υ.Α δεν αλλάζει, μόνο ο χρόνος καταβολής του.

  Σε περίπτωση που ο εντολέας δεν ολοκληρώσει τις ενέργειες του, ο αιτών της νομικής βοήθειας θα έχει τη δυνατότητα να ανακαλέσει την εντολή του με την συναίνεση του ειρηνοδίκη που διόρισε τον δικηγόρο (όπως γίνεται και τώρα) και τα καταβληθέντα χρήματα θα μπορούσαν να αναζητηθούν μέσω ΔΟΥ.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *